Ziya Gökalp, çözülen, dağılan bir imparatorluğun son dönemini şekillendiren İttihat ve Terakki'nin bütün milli politikalarının arkasındaki birkaç önemli isimden birisidir. Onun bu yönlendirici kişiliği Cumhuriyet'in kuruluşu sürecine de damga vurmuştur. Daha Mütareke ortamındaki belirsizlik içinde Bekirağa Bölüğü'nde tutuklu iken ümitsizliğe kapılanlara "Mustafa Kemal Paşa'ya dikkat ediniz" diyecektir.
Babasının vasiyetine uyarak Namık Kemal'in "vatan ve hürriyet" yolundan yürüyecek, ...